Spagaat

by Lex Tabak on 22/06/2010

Kun je als organisatie in de zorgsector de belangen behartigen van de bemiddelaar en die van de zzp-er tegelijkertijd? De zzp-er in de zorg is op zoek naar een eigen, gevestigde positie in het spelersveld dat de zorg rijk is. Een positie die bij voorkeur direct aan de client gekoppeld is. De bemiddelaar heeft belang bij een partij tussen de client en de (zelfstandig) zorgverlener in, die kan leven van een marge tussen inkomsten vanuit de client en kosten door de inzet van de zorgverlener. De belangen van directe koppeling aan de client enerzijds, versus een partij die tussen de zorgverlener en client instaat anderzijds, botsen met elkaar.

BTN vindt van niet. Branche Belang Thuiszorg Nederland is van mening voor beide partijen actief te kunnen zijn. Enkele jaren terug heeft BTN haar tak voor zelfstandigen, BTN Solo, opgericht als aanvulling op haar bemiddelaarstak. Deze Solo tak is gevuld met zzp-ers die werkzaam zijn voor… precies, de bemiddelaars die aangesloten zijn bij BTN. Niets mis mee zou je zeggen, als dat de wijze is waarop ze met hun eigen organisatie om willen springen. Probleem is echter dat BTN zich aan tafel heeft gemanoeuvreerd bij onderwerpen die betrekking hebben op de complete groep zzp-ers en dus het eigen getrokken cirkeltje overtreffen.De ‘vervuiling’ in belangen die BTN in beginsel naar mijn mening heeft,  krijgt dan dus opeens betrekking op de gehele groep en is zowel onverantwoord als onwenselijk.

Een van de onderwerpen waar BTN bij betrokken is geweest, is dat van het Convenant waarover ik veel geschreven heb. Het Convenant is mislukt en Zorg in Natura thuiszorg = dienstbetrekking was de strekking van mijn vorige post. Lever je als zzp-er Zorg in Natura dan wordt dit aangemerkt als uren in dienstverband, eventueel met terugwerkende kracht. VWS & Financiën laten met hun folder geen onduidelijkheid meer bestaan. Als je als zzp-er veilig wilt ondernemen, blijf je dus van ZiN thuiszorg af.

Maar hoe communiceer je dat als BTN zijnde? Hoe communiceer je dat de Zorg in Natura die de bemiddelaars van BTN aan de zorgverleners van BTN Solo doorgeven, niet meer door die leden van BTN Solo uitgevoerd mogen worden? Nou, dat communiceer je met een rookgordijn, want je kunt je Solo leden namelijk niet vertellen dat ze pertinent met ZiN moeten stoppen als ondernemer. Dan zitten die bemiddelaars zonder zorgverleners.

Een greep uit de communicatie van BTN richting haar Solo leden:

* “In de tussentijd (nadat het Convenant nietig is verklaard, red.), heeft BTN Solo opnieuw contact gehad met betrokken partijen waarbij Zorgverzekeraars Nederland (ZN) aangegeven heeft de inzet van zelfstandigen binnen de AWBZ-zorg noodzakelijk te achten en dus ook voor 2011 te blijven contracteren met zorginstellingen werkend met zelfstandigen.”

Met deze opmerking wordt de suggestie gewekt dat de rechterlijke uitspraak op diverse wijzes geïnterpreteerd kan worden. Zorgverzekeraars Nederland is volgens BTN van mening dat de huidige koers gewoon doorgezet kan worden en er lijkt niets te veranderen.

* “Ook in de maatschappelijke discussie omtrent voldoende handen aan het bed is de beschikbaarheid van zelfstandigen in de zorg essentieel.”

Een opmerking die absoluut waar is, maar in deze context enigszins verwarrend. De suggestie wordt gewekt dat het maatschappelijk belang van zorgverleners behouden voor de zorg, prevaleert boven een rechterlijke uitspraak die consequenties heeft voor het ondernemerschap van de zzp-er. Ja, zzp-ers moeten behouden worden voor de zorg, maar nee, ze kunnen niet werken met Zorg in Natura thuiszorg tot 2012.

* “Het beeld dat nu naar buiten gebracht wordt, is dat er niet meer met zelfstandige zorgverleners gewerkt kan worden. Op het moment dat het bemiddelingsbureau een zelfstandige zorgverlener inzet met de VAR WUO (Verklaring Arbeidsrelatie Winst Uit Onderneming) dan heeft het voor deze organisatie geen gevolgen.”

Ook hierbij wordt de indruk gewekt dat een en ander voor interpretatie vatbaar is. Er kan niet meer met zzp-ers gewerkt worden ten aanzien van Zorg in Natura thuiszorg (tenzij ze in loondienst willen voor die uren) en inderdaad: de opdrachtgever is in principe gevrijwaard bij eventuele problematiek. De zzp-er betaalt dus de rekening van een navordering en niet de bemiddelaar. Dat is geen ‘beeld’ dat geschapen wordt door externe partijen, het zijn de feiten zoals ze er helaas liggen.

* “Wij adviseren u daarom uw risico’s zoveel mogelijk te spreiden. Het is verstandig verschillende soorten cliënten te hebben waardoor u een evenredige mix van cliënten met AWBZ zorg in natura, PGB-cliënten en particuliere cliënten heeft.”

Dit had moeten zijn: zorg ervoor dat u met PGB en particuliere cliënten uw 1225 urengrens bereikt als ondernemer. U bent geen ondernemer voor de uren Zorg in Natura. Alle uren AWBZ zorg in natura dienen namelijk te worden afgehandeld als uren in loondienst. Met bovenstaande opmerking wordt de suggestie gewekt dat bij een mix van de drie typen zorg, de fiscus weleens de andere kant kan opkijken en de situatie opeens anders wordt. Ik heb in mijn gesprek met de fiscus een andere indruk opgedaan.

* Ondanks de notitie van de beide Ministeries blijft BTN Solo zoeken naar modellen waarbij het wel mogelijk is om als zelfstandig zorgverlener AWBZ zorg in natura te blijven leveren.

Wederom de suggestie dat er nog kansen liggen, mogelijkheden zijn om een en ander aangepast te krijgen. Denkt BTN nu echt dat de serie gesprekken die Financiën en VWS gevoerd hebben met elkaar over dit dossier, hiaten kennen die de experts van BTN met nieuwe constructies kunnen doen laten komen? Ik vraag het me af.

De afgelopen jaren hebben we een situatie gehad waarin de informatie vanuit VWS en Financiën omtrent dit dossier naar mijn mening stokte bij bemiddelende thuiszorgorganisaties. Niet zonder reden, want de zzp-er die inmiddels weet hoe de feiten liggen brandt zijn handen niet meer aan ZiN thuiszorg. De bemiddelende organisaties hebben er dus belang bij dat de zzp-er zich niet al te veel zorgen maakt over de zorg die hij verleent. Dat het rooster niet dichtkomt als zzp-ers in de zorg zich terugtrekken uit ZiN en dat er werk blijft liggen is dan heel vervelend, maar dat is de realiteit waarin we ons bevinden. De informatievoorziening van BTN Solo richting haar leden is wat mij betreft helaas wederom een voorbeeld van ‘pappen en nathouden’, onrust wegnemen en hopen dat de fiscus niet te streng optreedt. Die jaren van flexibiliteit en geduld vanuit de fiscus lijken nu definitief voorbij te zijn en de zzp-er dient zichzelf goed te informeren en goed geïnformeerd te worden door de ‘branche’ organisatie waar hij zich al dan niet bij aansluit.

Ben je zzp-er dan zijn Zorg in Natura thuiszorg uren geen uren die tellen voor je ondernemerschap. Ga dus op zoek naar PGB of particuliere werkzaamheden als je in de thuiszorg actief wilt zijn als zzp-er in de zorg. Wil je een berg werk binnen Zorg in Natura thuiszorg? Dan behoor je tot 2012 in loondienst die werkzaamheden uit te voeren. Vanaf 2012 verwachten we zelf te mogen contracteren. Ik baal ervan, de ministeries balen ervan, je collega zzp-ers balen ervan en zelfs de client baalt ervan. Het is echter niet anders. Leuker kunnen we het niet maken. Zo geldt ook hier.

Tegen een ieder die iets wil of kan met de groep zzp-ers in de zorg blijf ik zeggen wat ik al enige tijd zeg: BTN Solo vertegenwoordigt NIET op landelijk niveau de groep zzp-ers in de zorg. Laten we hen die rol alsjeblieft niet geven.

Lex

{ 1 comment… read it below or add one }

Peter Geilen 22/06/2010 at 15:28

De Ministeries van VWS en Financiën hebben een brochure uitgegeven om de positie in de AWBZ-thuiszorg te verduidelijken.
AWBZ-erkende zorgaanbieders kunnen voor het namens hen leveren van de zorg doorcontracteren met zelfstandige zorgverleners. De zorgaanbieders blijven als “hoofdaannemers” volledig verantwoordelijk voor de goede nakoming van hun verplichtingen.
Deze verantwoordelijkheid impliceert dat de hoofdaannemer “werkafspraken” moet maken met de onderaannemer. Deze werkafspraken met zelfstandige zorgverleners kunnen Belastingdienst en UWV tot het oordeel brengen dat er sprake is van een loondienstbetrekking en wordt het werken als zelfstandige zorgverlener praktisch onmogelijk.
De branche organisatie Actiz heeft een persbericht rondgestuurd waarin gesteld wordt dat “binnen de AWBZ” zzp-ers niet kunnen worden bemiddeld door bemiddelingsbureaus. Dit standpunt is correct maar ook onvolledig. Werkconnect heeft zich altijd op het standpunt gesteld dat bemiddelaars door hun feitelijke werkwijze het risico lopen dat hun rechtsverhouding met zzp-ers gezien wordt als loondienstverband. In dat geval ontstaat er inhoudingplicht loonbelasting & premies alsmede een BTW belaste prestatie van bemiddelaar aan hoofdaannemer. Ook uit oogpunt van transparantie zou de werkwijze van de bemiddelaars aanpassing behoeven.
Werkconnect wil hoofdaannemers (zorg in natura) en zorgvragers (pgb) fiscaal rechtmatig gebruik laten maken van de diensten van de bij haar coöperatie aangesloten zelfstandig zorgverleners. Zelfstandig zorgverleners verhogen de productiviteit, zijn niet duurder dan loondienstpersoneel, zijn niet BTW-plichtig, kennen een hogere beschikbaarheid dan andere vormen van flex-arbeid, en verhogen de (zij)instroom. De stijgende vraag naar zorg en de afnemende beschikbaarheid van vakkrachten nopen immers tot een verdere flexibilisering.
In de coöperatieve werkwijze van Werkconnect beschikken de zelfstandig zorgverleners over een door de Belastingdienst afgegeven Verklaring Arbeidsrelatie waarbij deze relatie beoordeeld is als “winst uit onderneming” en niet als loondienstverband. De zelfstandig zorgverlener verstrekt de opdrachtgever een vrijwaring voor eventuele aansprakelijkheden tengevolge van een afwijkende fiscale beoordeling. Belangrijkste afwijking is dat de zelfstandige zorgverleners rechtstreeks contracteren met de hoofdaannemer of zorgvrager (opdrachtovereenkomst) en niet via een bemiddelingsbureau of tussenpersoon. Het geven van aanwijzingen is gebruikelijk binnen het kader van de opdrachtovereenkomst en leidt niet per definitie tot een arbeidsovereenkomst. Kwaliteitsafspraken kunnen gemaakt, gecontroleerd en gehandhaafd worden zonder dat er in juridische zin sprake is van een gezagsverhouding.
De feitelijke en uiteindelijke kwalificatie over de aard van de relatie tussen zorginstelling en zelfstandig zorgverlener is voorbehouden aan Belastingdienst en UWV. De werkwijze van Werkconnect is niet besproken noch (landelijk) voldoende bekend. Werkconnect is van mening dat haar werkwijze fiscaal correct is en tegemoet komt aan bezwaren van brancheorganisatie Actiz.

Leave a Comment

Previous post:

Next post: