Al enige tijd wordt er gewerkt aan een keurmerk voor bemiddelingsbureaus die zich bezig houden met PGB zorg. Dit keurmerk was een wens van zowel cliëntenorganisaties zoals Per Saldo, als de instanties die het geld uitgaven; overheid & zorgverzekeraars. Voorbeelden zoals deze zijn de aanleiding. Als het werven en het beheer van het budget, evenals de coördinatie en uitvoering van zorg bij 1 partij ligt – de bemiddelaar – dan is de kans op fraude aanwezig. Je kunt namelijk in zo’n geval eenvoudigweg een flink budget aanvragen, het geld innen en vervolgens het aantal uren zorg en de prijs waar tegen het geleverd wordt bepalen. Het is niet moeilijk om te bedenken hoe je daarmee kunt frauderen.
Nu is het al enige tijd zo dat het PGB budget niet langer naar iemand anders gestort mag worden dan naar de budgethouder. Een eenvoudige maatregel die er in ieder geval voor zou moeten zorgen dat de budgethouder weet hoe groot zijn budget is en een inschatting kan maken van de hoeveelheid zorg. Daarmee is de kous echter niet af. De voorgenomen gedragsregels van bemiddelaars in PGB land zijn nu op papier gezet in samenwerking met een aantal partijen. Het doel is duidelijk. Een scheiding van machten, voorzien van transparante communicatie, zou ervoor moeten zorgen dat het bureau een heldere rol krijgt van regisseur van zorg, in opdracht van de cliënt. Kernwoorden hierbij zijn respect, inzichtelijkheid en vertrouwen. Een intakegesprek, zorgafspraken, dossiervorming, administratie van verleende zorg; het zijn helder omschreven taken die het bureau naar zich toe mag trekken als de cliënt daar opdracht voor geeft.
Een opmerkelijk punt zit hem in het feit dat het bureau zelf de zorg niet mag verlenen:
16 ) De diensten die het pgb-bureau aanbiedt kunnen uitsluitend bestaan uit advisering, het verzorgen van de administratie en bemiddeling. (voorheen artikel 17 gedragscode)
Toelichting
Het pgb-bureau mag niet het gehele proces overnemen van de budgethouder. De regie ligt bij de budgethouder. Om belangenverstrengeling te voorkomen, levert het pgb-bureau zelf, noch enige andere (rechts)persoon uit de bedrijfsstructuur waarvan het pgb-bureau deel uitmaakt, zorg. Het aanbieden van andere diensten dan in dit artikel zijn beschreven, zijn niet toegestaan.
Dit is een kritiek punt in het geheel. Het wil zeggen dat als een PGB bureau de regie voert over de zorgverlening, deze dus niet door datzelfde bureau fysiek uitgevoerd mag worden. Het bureau kan dus geen mensen in loondienst hebben die die zorg uitvoeren.
Een kans voor zzp-ers? Tja. Als je vanuit het perspectief redeneert dat zzp-ers een andere ‘(rechts)persoon’ zijn dan het bureau, dan kunnen bureaus die de regierol willen hebben dus straks alleen nog maar gebruik maken van zzp-ers als zorgverleners voor het verlenen van PGB zorg. In het huidige landschap, waar bemiddelaars helaas nog eerder regel zijn dan uitzondering, zal daar dus niet zo heel veel voor de zzp-er veranderen. Ik vind het wel zonde dat de bemiddelende rol zijn verankerde positie houdt.
De praktijk is nu dat een groot aantal zzp-ers als een soort van teamleider / coördinator de regie over de zorg voeren van een PGB cliënt en daarnaast ook zelf aan het bed staan. Dat lijkt niet te stroken met de gedragsregels binnen dit keurmerk. Diverse zzp-ers helpen de PGB houder met het aanvragen van het budget, maken zorgovereenkomsten met en voor de cliënt, werven collega zzp-ers en leveren dus ook zelf fysiek zorg. Dit alles overgoten met het enthousiasme, de duurzaamheid en de kwaliteit die een zzp-er met zich meebrengt en dikwijls tot tevredenheid van de cliënt. Een lid van het team van zorgverleners die ook gelijk het aanspreekpunt is voor die zorg, is vanuit het perspectief van de cliënt dikwijls erg prettig. Er zijn immers PGB houders die wel een netwerk aan zorgverleners nodig hebben, maar die geen zaken willen doen met een bemiddelaar. De combinatie van coördinatie en zorg die de zzp-er in dit soort gevallen levert is met dit keurmerk niet meer mogelijk en dat is een gemiste kans.
Ik vind het zonde dat er geen enkele opmerking wordt gemaakt over met wat voor zorgverleners deze bureaus zaken horen te doen. Wat is de ondergrens aan kenmerken voor een zorgverlener? Er ligt een uitgelezen kans om enig grip te krijgen op de persoon die daadwerkelijk aan het bed komt te staan en die kans wordt niet gegrepen. Wat staat er namelijk over de zorgverlener:
8 ) Het pgb-bureau zoekt vanuit de aangegeven voorkeuren van de budgethouder naar een passende zorg- of hulpverlener.
Het pgb-bureau vraagt de budgethouder welke deskundigheid, vaardigheden, beschikbaarheid en persoonskenmerken van de zorgverlener gewenst zijn. Aan de hand van een vragenlijst met keuzemogelijkheden dient de budgethouder te kunnen aangeven welke voorkeur hij heeft ten aanzien van de zorg- of hulpverlener(s).
Het komt voor dat ongeschoolde zorgverleners door bureaus aan het bed van de cliënt gezet worden. De cliënt, die straks mogelijk focust op dit keurmerk en van mening is dat een en ander leidt tot verantwoorde en veilige zorg, mag dus eigenlijk nergens vanuit gaan ten aanzien van de fysieke zorgverlening. De deskundigheid en vaardigheden waaraan de zorgverlener moet beschikken wordt namelijk niet benoemd.
De Inspectie is er overigens inmiddels alweer als de kippen bij om de zzp-ers duidelijk te maken dat planning en roostering rondom de cliënt verboden is, wij geen zorgdossier mogen opstellen, geen coördinatie mogen voeren over de zorg en niet aan bemiddeling mogen doen. De eerste brief hierover ligt namelijk alweer op de mat. Er lijkt een mogelijkheid te bestaan dat de zzp-er die naast zorgverlening ook enkele ondersteunende taken uitvoert, mogelijk in de toekomst benoemd zal worden als bemiddelaar en niet als zorgverlener.
Kunnen wij dan zelf een antwoord formuleren als zzp-ers op dit keurmerk, om onszelf te vrijwaren van problematiek? Ja hoor.
De coöperatie als gecertificeerde bemiddelaar, de leden als de uitvoerders van zorg. Het kan wel, maar ik blijf me afvragen waarom we niet betrokken worden in deze vormen van overleg. Het paard staat nog steeds achter de wagen.
Lex
{ 5 comments… read them below or add one }
Beste Lex,
Van mijn collega van Thuiszorgnieuws begreep ik, dat er nog een inspraakronde is, voordat de eisen van het keurmerk definitief worden vastgesteld.
Zie ook het artikel op Thuiszorgnieuws:
http://www.thuiszorgnieuws.nl/pgb-keurmerk-komt-eraan/
Wellicht kun je hier nog wat mee.
Yves
Ha die Lex,
dank voor de informatie,
toch kijk ik er net wat anders tegenaan denk ik. Het lijkt me een gunstige ontwikkeling.
Een PGB is in mijn perceptie voor mondige zorgvragers bedoeld, die eigen regie willen en kunnen nemen. Als ze dat niet kunnen (bijvoorbeeld bij een dementerende zorgvrager) lijkt het me logisch dat je iemand uit het netwerk (partner, kinderen, etc) vraagt om de PGB zorg in te kopen en te regelen, ofwel een beroep doet op zorg in natura waarbij je dus rechtstreeks naar een aanbieder stapt en niet naar een tussenkantoor. Er hoort in mijn ogen bij PGB zorg geen bureau aan te pas te komen, al kan ik me voorstellen dat je als client de formulieren uit handen wilt geven.
Logischerwijs zou je als ZZP-ers een goed administratiekantoor kunnen adviseren (die niets doen dan uitvoerend administratief werk, misschien moet er ook wel geadviseerd worden om in het kader van de WMO de formulierenbrigade in te zetten, of wellicht zelfs een door V&Vn geaccrediteerd onafhankelijk administratiekantoor per regio).
Je schrijft: een intakegesprek, zorgafspraken, dossiervorming, administratie van verleende zorg; het zijn helder omschreven taken die het bureau naar zich toe mag trekken als de cliënt daar opdracht voor geeft.
Dat zijn toch allemaal taken die in mijn -verpleegkundig- goed zorgverlenerschap horen ?? Als ik dat niet doe schiet ik tekort. Dus… een rooster maken met meerdere hulpverleners, die de client heeft gecontracteerd (bv het aantal uren vastgelegd), waarbij ik dan geen coordinator in de hierarchische vorm ben, maar dat ik juist als verpleegkundig zorgverlener een belangrijk onderdeel van mijn werk (regievoering) afspreek als opdracht, volledig conform mijn beroepsnormen / taakinhoud, het zorgdragen voor continuiteit, dat is verpleegkundig werk, daar mogen ze me voor inhuren ! Iets anders is dat ik ga over de portemonnaie van de zorgvrager, dat kan niet. Dus kan ik een intake doen, aangeven wat ik kan doen, een clientdossier voor de client aanmaken en daar laten liggen (of via internet aan een gezamenlijk dossier werken als je met verschillende zorgverleners werkt) en adviseren aan de client om nog 25 uur zorg in te kopen, maar dat ga ik natuurlijk niet doen, want we hebben te maken met een mondige hulpvrager, of met een verwant daarvan.
Kortom: PGB en zorgbureau (en regievoeren helemaal) dat schuurt, welke richtlijnen een zorgbureau ook hanteert. Het lijkt me overigens een tijdelijk verschijnsel totdat er goede zorgverleners met erkende kwaliteit makkelijk te vinden zijn, de bureau’s voeren een achterhoedegevecht, en terecht, ze vangen geld dat voor andere dingen bedoeld is.
Een “goed bureau” voert tegen een acceptabel uurtarief een afgesproken taak uit en vangt dus niet voor elk zorguur een bedrag, dat staat in geen verhouding tot hun werk. Een PGB beheren bij een complexe zorgvrager met meerdere hulpverleners kan best in een paar uur per maand tegen een normaal tarief.
Dit moeten de PGB-houders horen: uw PGB door ons geadministreerd kost bijvoorbeeld 70 euro per maand inclusief BTW, dat mag uit het vrije deel van het PGB, uw geld gaat voor de rest naar waar u contracten mee afsluit: hulpverleners met kwaliteit en aangesloten bij de beroepsvereniging.
Dus nog even refererend aan je stap terug: dat een tussenpersoon geen uitvoerder mag zijn is in mijn ogen een stap vooruit. Dat daarmee de wantoestanden niet weg zijn spreekt voor zich, de bemiddelingskosten betalen via een bedrag/percentage per zorguur moet eraf, op naar een simpel maar eerlijk principe: uurtje—>factuurtje.
Je schrijft: “Veel vervelender is het nog, dat er nu in de praktijk een groot aantal zzp-ers zijn die als een soort van teamleider / coördinator de regie over de zorg voeren van een PGB cliënt en daarnaast ook zelf aan het bed staan. Dat mag met dit keurmerk niet meer. Deze zzp-ers helpen de PGB houder met het aanvragen van het budget, maken zorgovereenkomsten met en voor de cliënt, werven collega zzp-ers en leveren dus ook zelf fysiek zorg”.
Je bent toch geen bemiddelingsbureau ? het zijn allemaal normale verpleegkundige taken, alleen de zorgovereenkomsten maken voor anderen, werven collega’s moet je laten, daar trek je als hulpverlener een verkeerde, te grote broek aan, als een client dat zelf niet kan moet hij op zoek naar (vergelijk in de zorg de wet op het mentorschap) iemand die dat uit handen neemt. DAT moet geen verpleegkundige zijn die ook zorg verleent. Het advies neem er x aantal uren zorg bij voor goede kwaliteit mag je geven.
hartelijke groet,
Maarten Steverink.
@ Yves
Dank je voor je reactie. Ja, dat zag ik, maar ik denk dat het fundament waarop het keurmerk nu gebaseerd is, niet voldoende rekening houdt met de praktijk. De vraag is of een inspraakronde de geschikte overlegvorm is voor zo’n discussie. Ik ben zelf van mening van niet.
@ Maarten
We zijn het met elkaar eens, alleen is met de huidige opzet van het keurmerk de combinatie van uitvoerend zorgverlener en de taken die jij hier beschrijft:
“een intakegesprek, zorgafspraken, dossiervorming, administratie van verleende zorg… een rooster maken met meerdere hulpverleners, die de client heeft gecontracteerd (bv het aantal uren vastgelegd), waarbij ik dan geen coordinator in de hierarchische vorm ben, maar dat ik juist als verpleegkundig zorgverlener een belangrijk onderdeel van mijn werk (regievoering) afspreek als opdracht, volledig conform mijn beroepsnormen / taakinhoud, het zorgdragen voor continuïteit, dat is verpleegkundig werk, daar mogen ze me voor inhuren” dus niet mogelijk.
De zaken die in dit keurmerk beschreven zijn, zijn taken voor het bureau en dus niet de uitvoerend zorgverlener, terwijl de zzp-er juist van een uitstekende meerwaarde kan zijn ten aanzien van deze taken en een overlap kent omdat hij/zij ook aan zorgverlening doet. De zzp-er opereert in de praktijk dus nu in een grijs gebied als je dat naast dit keurmerk houdt. Terwijl inderdaad de competenties van de zzp-er, ook beroepsinhoudelijk, juist een appel doen op dat overstijgende. Kortom, wat de zzp-er betreft zou dit keurmerk een stap voorwaarts kunnen zijn, maar dan wel in een vorm die aansluit bij de praktijk van de zzp-er. Daar is nu naar mijn mening geen sprake van.
Lex
Amice,
We spraken elkaar al telefonisch, hebben het al over het keurmerk PGB-bureaus gehad. Toch wil ik, na het lezen van je blog hier kwijt dat ik me merendeels kan vinden in Maartens verhaal en moeten we niet uit het oog verliezen wat ten grondslag ligt aan de wens om tot een dergelijk keurmerk te komen.
Het concept keurmerk zegt dat het betrekking heeft op pgb-bureaus die bemiddeling, advies en administratieve diensten aanbieden. Welbeschouwd kan men dit niet vertalen in ‘de ZZP-er in de zorg’. Een bureau is volgens het woordenboek een kantoor waar administratie gevoerd wordt, of een kantoor, of en tak van dienst, maar geen natuurlijk persoon. Misschien slechts een woordentwist.
Goed dat jij contact zoekt met partijen die aan dit keurmerk mee gewerkt hebben en ik hoop dat de inspraakronde geen wassen neus blijkt, maar dat er geluisterd wordt naar de vragen en opmerkingen van de mensen die als ZZP-er de PGB client van zorg voorzien. Wellicht moet er vanuit de V&VN ook nog een duit in het zakje gedaan worden (figuurlijk gesproken – LOL)
Vraag ze de definitie bij 3.1 zo te veranderen dat een Pgb-bureau aangemerkt wordt als een natuurlijk persoon of rechtspersoon die het zijn/haar beroep maakt administratieve diensten aan te bieden aan budgethouders…. etc. En laten we zorgen dat zo’n definitie goed verstaan wordt door ondermeer de IGZ en belastingdienst.
De genoemde taken als een intakegesprek, zorgafspraken, dossiervorming, administratie van verleende zorg, een rooster maken met meerdere hulpverleners, taakinhoud, het zorgdragen voor continuïteit, en dergelijke, zijn een integraal deel van de goede zorgverlening die ik als ZZP-verpleegkundige verleen, welke volgens mij niet eens apart gefactureerd hoeven te worden. Het zijn indirecte uren die verdisconteerd zijn in het overeengekomen tarief.
Raar dat ook nu weer, na het mislukte convenant, wij als direct betrokkenen geen weet hadden van een nieuw te ontwikkelen keurmerk. Wie initieerde dit?
Persoonlijk denk ik dat je beren op de weg ziet, terwijl het muisjes zijn. Al zou ik nu wel de geruststelling willen hebben dat we hier niet geconfronteerd worden met een stuk dat zelfstandig ondernemen in de zorg voor de kleine man en vrouw nog moeilijker gaat maken. Naast problemen met ZIN, dan ook met de PGB-zorg.
we houden contact.
groet,
Vidroh van de Wetering
De zorgmarkt wordt met de dag complexer. De veelheid aan instanties maken het daarbij nog ingewikkelder, meestal met d ebeste bedoelingen maar vanuit een verkokerde visie duiken we ongewild nog dieper in het regelwoud. Daar komt nu nog een keurmerkenwoud bij. Ik geloof niet dat het iets toevoegd. Wie zegt dat d ebureaus zich hieraan gaan houden? Wie controleert het? Wat als een zorgbureau een aparte administratieve BV opzet naast de zorg-BV? Neen, dit leidt niet to het gewesnte resultaat van transparantie en kwaliteit. In de wet AWBZ is er een kernprincipe verankerd: de autonomie, de keuzevrijheid en en de regie van de client. Als de client kiest voor 1 serviceverlener van zorg en budgetbeheer dan mag niet dat weigeren, zo simpel is het. De wet staat dat toe. Misbruik aanpakken: absoluut! Maar niet met dit keurmerk. En oh ja, de ZZP’er… dat is een duizendpoot pur sang. Als die de zorg coordineert, het CIZ en benaderd, de zorg uitvoert en nog vele andere taken zoals ooit vrouwe Wijkzuster dit regelde, dan is de client de meest gelukkige patient van Nederland! Dit kost minder dan de helft in zorgkosten, dit voorkomt bureaucratie, transparanter kan het niet, en mocht Per Saldo hierover twijfels hebben dan ius een eenvoudige accoutantsverklaring voldoende om de ZZP’er niet alleen het keurmerk te verlenen, maar mijns inziens nog een premioe erbovenop!