Boetes in de thuiszorg

by Lex Tabak on 15/10/2008

Er zijn een hoop goede internetsites waar het nieuws actueel te volgen is. Om die reden houd ik mij niet zozeer bezig met de directe actualiteiten, maar met een samenvatting als het nieuws enigszins de eerste klap te boven is. De boetes die recentelijk in de thuiszorg gegeven zijn en werkelijk ieder nieuwsmedium raakten is een voorbeeld ervan. Wat is er gebeurd en wat zijn de reacties?

De  NMA (Nederlandse Mededingingsautoriteit) heeft in januari dit jaar kenbaar gemaakt dat zij vermoedens  hadden van kartelafspraken binnen de thuiszorg. Het geografisch indelen van regio’s, het verdelen van typen werk (als jij huishoudelijke verzorging doet, doe ik verpleging en verzorging) en het maken van prijsafspraken (als we nou allemaal 22 euro vragen kunnen ze hier niet onderuit) waren zoal datgene waar de NMA aan dacht. 
De boetes die opgelegd zijn variëren van 611.000 tot 4 miljoen euro. Er zijn twee ‘kartels’ beboet, een in de regio Kennemerland en een in de regio ‘t Gooi. De Viva! Zorggroep kreeg een boete van € 4 miljoen, Zorgbalans € 800.000, Hilverzorg € 611.000, Vivium Zorggroep € 816.000 en Thuiszorg Gooi & Vechtstreek € 1,6 miljoen. De werkafspraken lagen inderdaad in het verlengde van de voorbeelden hierboven; geografisch, werkinhoudelijk en prijstechnisch afspreken van werkzaamheden. Dit voorkomt keuzevrijheid voor de cliënten en is dus onwenselijk aldus de NMA.
Samen zo’n € 8 miljoen aan boetes en dat vond de NMA nog mild. In totaal hebben deze instellingen namelijk zo’n € 178 miljoen omzet, dus de boetes hadden veel hoger kunnen liggen aldus de NMA, maar de marktwerking in de zorg heeft hen doen besluiten om het mild te houden. 

Zorgbalans kwam als eerste in verzet en gaf aan dat zij de boete aan zullen vechten. Reserves legden de instellingen niet aan na de invallen vorig jaar van de NMA, want ze hebben er nooit bij stil gestaan dat zij fout zouden kunnen zitten. 
Er lopen overigens meer onderzoeken naar kartelvorming en er zijn ook al clementieverzoeken binnen gekomen bij de NMA. Als een leidinggevende van een instelling namelijk een kartel aangeeft waar hij zelf betrokken bij is, dan zou het kunnen dat hij ontzien wordt in de beboeting van dat kartel. Overal in het land zijn inmiddels invallen gedaan en de NMA schijnt naar verluid met een derde van haar totale capaciteit in de thuiszorg te zitten. 

Han Noten, voorzitter van Actiz, vertelt in een reactie dat er ‘broddelwerk’ is geleverd door de NMA en dat de overheid zelf verantwoordelijk is voor het onderling afspraken maken tussen instellingen. De gereguleerde marktwerking forceert instellingen om af te bakenen. Aan de ene kant wil de overheid met ketenzorg juist dat instellingen samenwerken, aan de andere kant moeten ze elkaar beconcurreren. Ook de SP is boos, aangezien de marktwerking op deze manier iedereen door de strot geduwd wordt zo geven zij aan. 

Er is kritiek op de reactie van Noten, aangezien deze zo laat komt. Na de invallen bij de organisaties vorig jaar bleef het stil, maar nu er daadwerkelijk bedragen op tafel liggen, wordt er ‘parlementaire enquete’ geroepen. Want Noten wil namelijk dat er gekeken wordt of de marktwerking in de zorg nu eigenlijk wel werkt. 
In een gezamenlijke reactie geven vier van de vijf beboete organisaties aan dat zij niet zullen omvallen. De organisatie met de zwaarste boete gaf aan dat deze kosten weleens hun beslag zouden kunnen leggen op de kwaliteit van zorg. 

In een reactie van staatssecretaris Bussemaker, valt hier te lezen wat haar opvattingen zijn over waar de NMA nu wel en niet in moet grijpen. Welke samenwerking is geoorloofd en welke niet? Samenwerken is toegestaan, zo lang de kwaliteit en keuzevrijheid erbij gebaat is. Je terugtrekken uit een bepaalde markt of regio en de markt overlaten aan een ander is verboden. 

Tot zover even de berichtgeving hierover. Misschien dat het inderdaad wat te vroeg is om al zo sterk op te treden naar instellingen toe met dit soort boetes. We zitten in een transitiefase ten aanzien van marktwerking in de zorg, dus misschien was het voordeel van de twijfel beter geweest. Aan de andere kant kan ik me voorstellen dat instellingen die onder druk gezet worden in hun financiële huishouding door de marktwerking, misschien grijpen naar onzuivere methoden om hun werkgebied af te bakenen. De NMA zal toch wel echt iets aangetroffen hebben om zo sterk naar voren te stoten hiermee. In ieder geval is het weer een voorbeeld van de overgang van oud naar nieuw. De instellingen met hun vaste verworvenheden kunnen hier blijkbaar niet langer vanuit gaan en mogen dit dus ook niet zo afspreken met elkaar. Een duidelijk statement van de NMA, al is het de vraag of het bij een rechtszaak overeind blijft. Ik blijf het volgen.

Lex

Ik ben als ondernemer werkzaam in de zorg via mijn bedrijf Lexcellence Care en ben op zoek naar collega ondernemers die zich bij mij willen aansluiten. Wil jij ook ondernemen in de zorg? Start met het lezen van mijn boek

{ 1 trackback }

Samenwerken
01/12/2011 at 16:16

{ 0 comments… add one now }

Leave a Comment

Previous post:

Next post: